Ne rrjet

Rrymat ajrore dhe Arktiku, pse Europa po nxehet më shpejt se pjesa tjetër e botës

Gazeta Si – Mbretëria e Bashkuar regjistroi nxehtësinë rekord të historisë së saj për dy ditë radhazi, me temperatura që arrinin deri në 40 gradë.

Spanja dhe Franca gjithashtu prej ditësh janë nën kontrollin e vapës dhe gjatë fundjavës priten rekorde të reja (shqetësuese) të temperaturave, mbi 40 gradë në Itali.

Evropa digjet, një term që po dëgjohet shpesh kohët e fundit. Të gjitha këto janë pasoja të ngrohjes, e cila, siç shpjegon një studim i publikuar në “Nature Comunications”, në Kontinentin e Vjetër ndodh me një ritëm më të shpejtë se pothuajse të gjitha zonat e tjera të botës, përfshirë Amerikën e Veriut.

Evropa, sipas hulumtimit të “Narture”, në 42 vitet e fundit ka treguar një tendencë të rritjes së valëve të të nxehtit tre deri në katër herë më shpejt se pjesa tjetër e gjerësive veriore të mesme.

Studimi nuk ka marrë ende në konsideratë atë aktualin, i cili megjithatë indirekt konfirmon përfundimet e tij.

“Valët e të nxehtit ekstrem janë rritur në shkallë globale në dekadat e fundit dhe pritet të rriten më tej në rast të ngrohjes globale në të ardhmen.

Evropa ka përjetuar një rritje veçanërisht të fortë të ekstremeve të të nxehtit që nga vala vdekjeprurëse e të nxehtit të verës së vitit 2003, e cila vlerësohet të ketë shkaktuar rreth 70,000 vdekje.

Ky trend ilustrohet nga seria e fundit e verërave të njëpasnjëshme jashtëzakonisht të nxehta dhe të thata të 2018-ës, 2019-ës dhe 2020-ës.

Valët e të nxehtit të Evropës pritet të rriten në mënyrë disproporcionale me temperaturën mesatare globale në të ardhmen”, shkruan “Nature”.

Kjo është kryesisht për shkak të ngrohjes globale, domethënë për faktin se temperaturat në mbarë botën janë rritur me një mesatare prej 1.1 gradë në krahasim me fundin e shekullit të nëntëmbëdhjetë, që kur aktivitetet e prodhimit njerëzor filluan të futnin masivisht anhidridet, karbonin dhe gazrat e tjerë serrë. në atmosferë. Pastaj ka faktorë të tjerë që përcaktojnë valët e të nxehtit, si qarkullimi atmosferik në shkallë të gjerë dhe gjendjet e rrjedhave të avionëve (këto janë “lumenj ajri” deri në 120 kilometra të gjerë që lëvizin me shpejtësi të madhe në atmosferë. në një lartësi midis 6 dhe 8 kilometra), ulja e lagështisë së tokës, qarkullimi i oqeanit dhe temperaturat e sipërfaqes së detit, të gjithë “faktorë të ndryshueshmërisë natyrore” të cilët megjithatë ndikohen kryesisht nga ngrohja globale.

Sipas studimit të “Nature”, është një prej tyre veçanërisht që përcakton frekuencën më të lartë të valëve të nxehtësisë në Evropë sesa, për shembull, në Amerikën e Veriut.

“Kërkuesit, – përmbledh gazeta “New York Times”, – kanë zbuluar se shumë valë të nxehtësisë evropiane ndodhën kur rrymat ajrore ndahen përkohësisht në dysh, duke lënë një zonë me erëra të lehta dhe ajër me presion të lartë midis dy degëve, që favorizon akumulimin e ekstremeve të ngrohjes”.

Prandaj, i lejon anticiklonit afrikan, me masën e tij të ajrit të vluar, të insistojë në Evropë.

Një faktor tjetër, sipas shkencëtarëve, është ngrohja e Arktikut, e cila është gjithashtu veçanërisht e shpejtë.

“Ndërsa Arktiku ngrohet më shpejt, diferenca e temperaturës midis Arktikut dhe Ekuatorit zvogëlohet. Kjo çon në një ulje të erërave të verës, gjë që ka efektin që sistemet e motit të qëndrojnë më gjatë”, shkruan “NYT”.

Rezultati është se Evropa është një nga rajonet e destinuara për të ndjerë më fuqishëm rritjen e ngrohjes globale. Kjo verë “e jashtëzakonshme” mund të jetë vetëm fillimi i një serie të gjatë.

Përshtati: Gazeta “Si”


Copyright © Gazeta “Si”


Lini një Përgjigje

Adresa juaj email s’do të bëhet publike. Fushat e domosdoshme janë shënuar me një *

Më Shumë