.png)
Gazeta Si – Miliona amerikanë do të votojnë këtë të martë, 8 nëntor 2022 në zgjedhjet e mesit të mandatit, që përcaktojnë fituesit për kongresin si dhe vazhdimësinë e gjysmës së dytë të mandatit katërvjeçar të presidentit Joe Biden.
E gjithë Dhoma e Përfaqësuesve e SHBA-së, rreth një e treta e Senatit dhe qeveritë kryesore të shteteve janë në pritje. Votohet për të gjitha vendet në Dhomën e Përfaqësuesve, 435, si dhe për 35 nga 100 vendet në Senat.
Mbi 42 milionë persona kanë votuar tashmë nëpërmjet votimit të hershëm apo me postë. Disa analistë kanë bërë të ditur se numri i përgjithshëm i votuesve do t’ia kalojë totalit prej 115 milionësh që pati në zgjedhjet e mesmandatit të vitit 2018.
Çfarë do të vendoset në zgjedhjet afatmesme?
Më 8 nëntor në Amerikë vendoset kontrolli i të gjitha 435 vendeve në Dhomën e Përfaqësuesve, 35 vendeve nga 100 në Senat (mandati është gjashtë vjet) dhe 36 nga 50 guvernatorët.
Jo vetëm kaq: janë gjithashtu 27 vende të sekretarëve të shtetit dhe mijëra parlamentarë shtetërorë dhe zyrtarë lokalë në garë.
Në pesë shtete, qytetarëve u kërkohet gjithashtu të votojnë për të drejtën e abortit (Kalifornia, Miçigan dhe Vermont do të votojnë për ta garantuar atë, Kentaki dhe Montana mund ta kufizojnë atë). “Miterm”? Janë zgjedhjet afatmesme, sepse zhvillohen në mes të mandatit presidencial.
Kush do të fitojë?
Për momentin, demokratët kanë një shumicë në Dhomën e Përfaqësuesve, me 222 kundër 213 vendeve dhe në Senat (të ndarë në gjysmë, por me nënpresidenten Kamala Harris në krye). Të gjitha sondazhet dhe ekspertët parashikojnë se kontrolli i Dhomës do t’i kalojë republikanëve: ajo që debatohet është nëse fitorja do të jetë shumë e madhe apo më e përmbajtur.
Senati, nga ana tjetër, mbetet në ekuilibër. Shumë varet nga disa shtete: Pensilvania, Xhorxhia, Arizona, Nevada, ku kandidatët e të dy partive përballen kokë më kokë, pak a shumë ngushtë dhe midis shteteve që janë në një farë mënyre në ekuilibër, është gjithashtu e mundur për të përfshirë North Hampshire dhe Visconsinin.
Sa i përket guvernatorëve, sfidat janë më delikate: konkurruese janë ato në Arizona, Miçigan, Visconsin, Nevada, Pensilvani, por edhe histori të veçanta si ajo e guvernatorit demokrat që tenton rizgjedhjen në Kansas ose rasti i Oregonit, ku një guvernator republikan mund të fitojë për herë të parë në dyzet vjet dhe ai në Marilend, që me siguri do të zgjedhë guvernatorin e parë me ngjyrë.
Historikisht, partia që kontrollon presidencën – aktualisht demokratët – nuk performon mirë në zgjedhjet afatmesme dhe presidenti Joe Biden ka një përqindje të ulët të miratimit prej rreth 41%.
Kandidatët që konkurrojnë në shtetet e përgatitura nuk e duan atë pranë tyre gjatë fushatës elektorale, me përjashtim të Pensilvanisë, ku presidenti lindi dhe kaloi dhjetë vitet e para të jetës së tij: shumë preferojnë që të mbështeten në mitingje ng figura të njohura, si ish-presidenti Obama.
Pse zgjedhjet afatmesme janë të rëndësishme
Sepse pa kontrollin e Dhomës dhe Senatit, partia e presidentit rrezikon paralizë legjislative, veçanërisht në një klimë politike përçarëse si ajo aktuale.
Për shembull, do të parandalohej miratimi i një ligji që mbron të drejtën e abortit në nivel federal.
Nëse republikanët marrin kontrollin e njërës ose të dy dhomave, ata gjithashtu mund të nisin një sërë hetimesh kundër demokratëve për të vërtetuar paaftësinë ose gabimet, për shembull, në tërheqjen nga Afganistani ose në trajtimin nga FBI dhe Departamenti i Drejtësisë i sekuestrimit të dosjeve tepër sekrete që Trump si president i kishte vjedhur duke i çuar në rezidencën e tij në Florida.
Biden dhe familja e tij do të ishin ndër objektivat kryesorë, së bashku me Anthony Fauci, këshilltar-virolog i Shtëpisë së Bardhë nën adinistratën Trump dhe më vonë Biden.
Disa republikanë kanë premtuar gjithashtu se do të kërkojn shkarkimin e Bidenit, siç bëri dy herë Trump gjatë presidencës së tij.
Kontrolli i Senatit përfshin gjithashtu fuqinë për të miratuar gjyqtarët federalë, deri te ata të Gjykatës së Lartë.
Republikanët mund ta përdorin atë për të bllokuar emërimet e Bidenit (Obama në vitin 2016 duhej të punonte me një Senat të udhëhequr nga republikanët, i cili bllokoi nominimin e tij për Gjykatën më të Lartë, por në vend të kësaj Trump ishte në gjendje të emëronte tre nga nëntë gjyqtarët që aktualisht e përbëjnë atë, falë kontrollit të Senatit).
Këto zgjedhje janë të rëndësishme edhe në funksion të zgjedhjeve presidenciale të vitit 2024.
Zgjedhja e Sekretarit të Shtetit (edhe votohet për këtë pozicion në 27 shtete), zakonisht nuk ngjall shumë vëmendje mediatike, por këtë herë po: ato janë figura vendimtare për vërtetimin e votës.
Ishin zyrtarë të tillë, si Sekretarët e Shtetit (përfshirë republikanët) që bllokuan kërkesat e Trump për të “gjetur më shumë vota” dhe akuzat e tij kundër Biden për vjedhjen e zgjedhjeve në nëntor 2020.
Shumë mbështetës tani konkurrojnë për këto poste të ish-presidentit. Rezultati i votimit të 8 nëntorit mund të jetë gjithashtu domethënës për politikën e jashtme, veçanërisht në Ukrainë.
Kevin McCarthy, një kongresmen republikan nga Kalifornia, i cili ka të ngjarë të jetë kryetari i ardhshëm në Dhomë, tha se ai nuk do t’i japë Ukrainës një “çek të bardhë”, duke vënë në dyshim shtrirjen e ardhshme të ndihmës ushtarake dhe humanitare gjatë një periudhe kohore, kriza dhe inflacioni që rëndon mbi elektoratin amerikan.
Cilat janë çështjet që kanë rëndësi për votuesit?
Demokratët kanë parë përmirësimin e sondazheve pas vendimit historik të Gjykatës së Lartë qershorin e kaluar që hoqi mbrojtjen federale për të drejtën e abortit, por epërsia është zhdukur pothuajse tërësisht.
Aborti mbetet një nga çështjet e rëndësishme për votuesit demokratë (një prioritet për 29% sipas një sondazhi të CNN), së bashku me ekonominë (27%), ndërsa 71% e republikanëve dhe 53% e votuesve të pavarur i konsiderojnë këto zgjedhje – siç Guvernatori i Xhorxhias, Kemp e quajti atë – një “zgjedhje xhepi”, një votë në portofol.
Akuzat për dobësi në ruajtjen e sigurisë dhe rendit ose promovimin e reformave tepër progresive në favor të kriminelëve gjithashtu luajtën një rol të madh në sulmet e kandidatëve republikanë ndaj rivalëve demokratë.
Kërcënimi ndaj demokracisë, i evokuar nga Biden si arsye për të shkuar në votime, mund të ketë peshë për elektoratin demokrat, por sipas sondazheve, ndërsa ky është një shqetësim dypartiak, mbështetësit e të dy partive kanë ide të ndryshme për atë që përbën rrezik ndaj demokracisë (madje Trump thotë se qëllimi është shpëtimi i Amerikës).
Roli i Trump?
Trump, i cili, sipas disa parashikimeve, duhet të shpallë zyrtarisht zbritjen në terren për presidencën e 2024-ës më 15 nëntor, ka mbështetur disa kandidatë në sfidat ende në balancë, si Mehmet Oz në Pensilvani, Herschel Ëalker në Xhorxhia, Blake Masters në Arizona.
Ai gjithashtu ka ofruar mbështetjen e tij në shumë sfida për Dhomën e Përfaqësuesve, duke ndihmuar kandidatët të gatshëm për të mohuar ose përhapur dezinformata rreth zgjedhjeve të vitit 2020.
Disa kandidatët më të moderuar) dhe në Xhorxhia guvernatori republikan Brian Kemp, i cili u nda me Trump pas vitit 2020, është mbështetur nga Mike Pence. në vend të ish-presidentit, por ky i fundit ruan një bazë solide dhe besnike votuesish.
A mund të ketë dhunë në votime?
Sipas një sondazhi të “Washington Post” dhe “ABC News”, nëntë në dhjetë amerikanë janë të shqetësuar për dhunën në rritje të motivuar politikisht në vend.
Në pritje të 8 nëntorit, kasetat e votimit të parakohshëm janë obsesioni i ri i teoricienëve konspirativ. Vigjilentët e armatosur janë raportuar të shkojnë në garnizonin e tyre dhe në disa raste fotografojnë dhe filmojnë ata që depozitojnë fletët e votimit: ata argumentojnë se duan të pengojnë të njëjtët njerëz që të votojnë shumë herë.
Zyrtarët elektoralë në disa shtete – veçanërisht Pensilvania, Arizona, Ohajo – paralajmërojnë për përpjekjet për të frikësuar votuesit dhe për të minuar besimin në sistemin zgjedhor, të cilat po intensifikohen me afrimin e 8 nëntorit.
Të njëjtët zyrtarë, megjithatë, përpiqen të sigurojnë elektoratin se nuk ka asnjë rrezik për të votuar. Vetëm në Pensilvani, 50 nga 67 mbikëqyrësit e qendrave të votimit dhanë dorëheqjen pas kërcënimeve ndaj tyre ose familjeve të tyre.
FBI dhe Departamenti i Sigurisë Kombëtare kanë dërguar grupe pune, programe trajnimi dhe mekanizma për të dhënë alarmin përmes mesazheve me tekst në përpjekje për të lehtësuar frikën e tregtarëve.
Përshtati në shqip: Gazeta “Si”
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
Lini një Përgjigje