Bota

Deklarata/ Xi dhe Putin denoncojnë zgjerimin e NATO-s ndërsa tensionet në Ukrainë rriten

Xi Jinping i Kinës dhe Vladimir Putin i Rusisë kanë nënshkruar një deklaratë të përbashkët duke i bërë thirrje perëndimit të “braktisë qasjet për Luftë të Ftohtë”, pasi të dy udhëheqësit shfaqën marrëdhëniet e tyre të ngrohta mes një situate të tensionuar me perëndimin përpara Lojërave Olimpike të Pekinit.

Në deklaratën e përbashkët të lëshuar nga Kremlini, Putin dhe Xi i bënë thirrje NATO-s që të përjashtojë zgjerimin në Evropën Lindore, denoncuan formimin e blloqeve të sigurisë në rajonin Azi-Paqësor dhe kritikuan paktin trepalësh të sigurisë Aukus midis Shteteve të Bashkuara, Mbretërisë së Bashkuar dhe Australisë.

Ky është takimi i 38-të i dy liderëve që nga viti 2013. Të dy vendet u zotuan gjithashtu të rrisin bashkëpunimin për të penguar” revolucionet e shumta” dhe ndërhyrjen e jashtme dhe u zotuan të thellojnë më tej “koordinimin strategjik” të njëpasnjëshëm.

Deklarata tregon se si Kina dhe Rusia kanë gjetur gjithnjë e më shumë interes të përbashkët në konfliktet e tyre përkatëse me fuqitë perëndimore, thonë analistët.

Kina tha ndërkohë se “i kupton dhe mbështet propozimet e paraqitura nga Federata Ruse për formimin e garancive afatgjata ligjërisht të detyrueshme të sigurisë në Evropë”.

Në të njëjtën kohë, ai adresoi shqetësimet kineze në lidhje me tregtinë dhe aleancat e sigurisë të udhëhequra nga SHBA në rajonin e saj.

“Ne po punojmë së bashku për të sjellë në jetë multilateralizmin e vërtetë,” i tha Xi Putinit.

“Mbrojtja e frymës së vërtetë të demokracisë shërben si një bazë e besueshme për bashkimin e botës në tejkalimin e krizave dhe mbrojtjen e barazisë”

Takimi i së premtes është angazhimi i parë ballë për ballë i Xi me një udhëheqës të huaj në gati dy vjet. Udhëheqësi kinez nuk është larguar nga vendi që nga janari 2020, kur po përballej me shpërthimin fillestar të Covid-19 dhe mbylli qytetin qendror të Wuhan ku u raportua për herë të parë virusi.

Ai po përgatitet të takojë më shumë se 20 liderë ndërsa Pekini fillon Olimpiadën Dimërore, për të cilën shpreson se do të jetë një triumf.

Putin ishte lideri i parë i huaj që konfirmoi praninë e tij në Lojërat Olimpike.

Emri i tij kryeson listën zyrtare të Kinës të personaliteteve të huaja që marrin pjesë në Lojërat Dimërore.

“Unë e njoh Presidentin Xi Jinping për një kohë të gjatë,” citoi CCTV të thoshte Putin në një raport të premten. “Si miq dhe politikanë të mirë që ndajnë shumë pikëpamje të përbashkëta për zgjidhjen e problemeve botërore, ne kemi mbajtur gjithmonë një komunikim të ngushtë”

Agjencia shtetërore e lajmeve kineze Xinhua gjithashtu përcolli një artikull nga Putin të enjten, në të cilin lideri rus pikturoi një portret të dy fqinjëve me qëllime gjithnjë e më të përbashkëta globale.

“Koordinimi i politikës së jashtme midis Rusisë dhe Kinës bazohet në qasje të afërta dhe të përputhshme për zgjidhjen e çështjeve globale dhe rajonale”, shkroi Putin.

Ai gjithashtu kundërshtoi bojkotin diplomatik të udhëhequr nga SHBA-ja për Lojërat Olimpike të Pekinit, i nxitur nga të dhënat e Kinës për të drejtat e njeriut.

“Mjerisht, përpjekjet e një numri vendesh për të politizuar sportet për interesat e tyre egoiste janë intensifikuar kohët e fundit”, shkroi Putin, duke i quajtur lëvizje të tilla “thelbësisht të gabuara”.

Nga ana e saj, Kina është bërë më e zëshme në mbështetjen e Rusisë në mosmarrëveshjen e saj me fuqitë e NATO-s mbi Ukrainën.

Javën e kaluar, ministri i jashtëm i Kinës, Wang Yi, i quajti shqetësimet e sigurisë së Rusisë “legjitime”, duke thënë se ato duhet “të merren seriozisht dhe të adresohen”.

Moska po kërkon mbështetje pasi vendosja e saj prej 100,000 trupash pranë kufirit të saj me Ukrainën bëri që vendet perëndimore të paralajmërojnë për një pushtim dhe të kërcënojnë me “pasoja të rënda” në përgjigje të çdo sulmi rus.

Kina gëzonte mbështetje të bollshme nga Bashkimi Sovjetik – pararendësja e shtetit modern rus – pas vendosjes së sundimit komunist në vitin 1949, por dy fuqitë socialiste më vonë u ndanë për shkak të dallimeve ideologjike.

Marrëdhëniet u rikthyen në rrugën e duhur pasi lufta e ftohtë përfundoi në vitet 1990 dhe dyshja kanë ndjekur një partneritet strategjik në vitet e fundit që i ka parë ata të punojnë ngushtë në çështjet tregtare, ushtarake dhe gjeopolitike.

Këto lidhje janë forcuar më tej gjatë epokës Xi Jinping, në një kohë kur Rusia dhe Kina e gjejnë veten gjithnjë e më shumë në kundërshtim me fuqitë perëndimore.

Në vitin 2014, në një shfaqje sfide ndaj kritikave të ashpra perëndimore mbi aneksimin e Krimesë, Putin iu drejtua Xi për të kërkuar një alternativë. Pekini tregoi mbështetjen e tij duke nënshkruar një marrëveshje 30-vjeçare gazi prej 400 miliardë dollarësh.

Ndërkohë, udhëheqës të tjerë që do të shijojnë mikpritjen e Xi gjatë Lojërave përfshijnë Abdel Fattah al-Sisi i Egjiptit, Mohammed bin Salman i Arabisë Saudite, Kassym-Jomart Tokayev i Kazakistanit dhe Andrzej Duda i Polonisë.

Rreth 21 liderë botërorë pritet të marrin pjesë në Lojërat. Një shumicë e këtyre liderëve sundojnë mbi regjimet jodemokratike, sipas Indeksit të Demokracisë së Economist Intelligence Unit, me 12 të etiketuar ose “autoritar” ose “regjim hibrid”.

Marre nga “The Guardian”/ Pershtati ne shqip Gazeta “Si”


Copyright © Gazeta “Si”


Lini një Përgjigje

Adresa juaj email s’do të bëhet publike. Fushat e domosdoshme janë shënuar me një *

Më Shumë