.png)
Gazeta Si – Vdekja e gjeneralit të ushtrisë ruse, Vitaly Gerasimov, është një mister i vogël në tragjedinë më të gjerë të luftës pushtuese në Ukrainë.
Si është e mundur që ushtria ruse përdor komunikime të pakriptuara në territorin armik, deri në atë pikë sa të rrezikojë operacionet në zhvillim dhe të zbulojë humbjen në terren të një drejtuesi të ushtrisë?
Dhe a ndodhi pikërisht për shkak të një gabimi të vetë rusëve, të cilët, për të asgjësuar kapacitetin e komunikimit të Ukrainës, bënë edhe një “autogol” të sistemeve të tyre të sigurta?
Vdekja e Gerasimov është konfirmuar, me burime të dyfishta, nga reporterët e Bellingcat dhe “fact cheker” në veçanti në Twitter, nga drejtori ekzekutiv, Kristo Grozev, i cili është shpërblyer disa herë vitet e fundit për punën e tij investigative gazetareske.
Sipas asaj që ka zbuluar Grozev, informacioni ka dalë për shkak se ka rrjedhur një telefonatë nga një oficer i FSB-së (shërbimet sekrete ruse) pranë batalionit të 41-të.
Ai telefonoi shefin e tij, të identifikuar si Dmitry Shevchenko në qytetin e Tulës, duke thënë se “të gjitha komunikimet e sigurta kanë humbur”. Ka mjaftuar një telefonatë, duke përdorur një kartë SIM e parëndësishme lokale dhe për rrjedhojë, ja ku është përgjimi nga shërbimet ukrainase, me Grozev që e ka marrë në zotërim dhe e nxjerr në pah, duke iu nënshtruar verifikimit të mëtejshëm.
Në telefonatën mes dy oficerëve të inteligjencës ruse, përveç vdekjes së gjeneralit, përmendet edhe “sistemi Era” për thirrje të sigurta. Nga Tula, oficeri më i lartë me grada, thotë se “Era nuk funksionon”.
Në filmat e luftës dhe spiunazhit, jemi mësuar të shohim personazhe që thonë “Të hapim një linjë të sigurt” ose pyesin, “A është e mbrojtur kjo linjë?”
Megjithatë, është befasuese të mendosh për njerëz të inteligjencës të detyruar të telefonojnë një linjë civile, veçanërisht për të folur për lajme jashtëzakonisht konfidenciale, si vdekja e një oficeri të lartë.
Por çfarë është “sistemi Era” dhe si ka mundësi që nuk ka funksionuar? Duke folur për “sistemin Era”, emri i referohet qendrës teknologjike “Era”, e krijuar duke filluar nga viti 2018 në qytetin rus të Anapas, në Detin e Zi.
Është një kështjellë e vërtetë e shkencës, një kampus laboratorësh dhe qendrash kërkimore që pret një “bankë të ideve”: mbi 100 kompani të kompleksit ushtarako-industrial që punojnë në projekte të përbashkëta dhe që përfshijnë emra të ndryshëm si “kallashnikov” (i cili nuk është vetëm një pushkë e famshme sulmi, por është ende prodhuesi më i madh rus i armëve të vogla, predhave të artilerisë së drejtuar dhe armë precize), Sukhoi (aeroplan) ose Sozvezdie (sisteme të luftës elektronike dhe kundërmasa elektronike).
Temat mbi të cilat është specializuar qendra “Era”, janë ato që lidhen me kërkimin e avancuar, veçanërisht në 14 fusha që variojnë nga robotika, tek bioteknologjitë, nga nanomaterialet tek armët novatore të bazuara në “parime të reja fizike.
Dhe në listë është edhe “siguria e informacionit”. Vitet e fundit, kompani të tilla si Mikran (prodhuesi kryesor rus i pajisjeve mikroelektronike) dhe kompania e sigurisë kibernetike Rostelecom-Solar i janë bashkuar kështjellës së “Era”-s vitet e fundit.
Historia e vdekjes së Gerasimov përfshin këtë platformë dhe këto pajisje, me lidhjet e tyre me qendrën “Era” në Detin e Zi.
Por pse nuk u përdor sistemi i koduar “Era” për të njoftuar bazën e FSB-së në Tula?
Me sa duket, pikërisht sepse bombardimet ruse kishin dëmtuar shumë thellë rrjetin 3G/4G në Kharkiv.
Përveç kësaj, disa repetitorë ishin zëvendësuar me “stingray”, ose simulatorë të faqeve celulare (të njohura edhe si IMSI): pajisje për përgjim që maskohen si pika legjitime transmetimi për të vjedhur informacione dhe të dhëna.
Me pak fjalë, shumë infrastruktura u rrëzuan për të qenë në gjendje të përdornin sistemin e mbrojtur rus (ndërsa një Sim “civil” banal, në një farë mënyre, kishte arritur të merrte linjën).
Një problem që mund të ishte anashkaluar, duke përdorur një telefon satelitor, por me sa duket, asnjë personel rus në terren në atë kohë nuk e kishte (ose oficeri i FSB-së ishte i nxituar dhe i pamatur).
Deri më tani, Rusia ka vënë në shënjestër disa infrastruktura të internetit në Ukrainë, si dhe e ka dëmtuar atë me bombardime, por nuk është përpjekur ta shkëputë plotësisht, siç mund të kishte bërë.
Një tregues tjetër që ushtria ruse po përdor gjithashtu infrastrukturën. Ajo ka nevojë për këtë sepse, një aspekt tjetër paradoksal që zbulon vdekja e gjeneralit, Moskës iu desh të përdorte celularët dhe sistemin “Era” në radhë (ndoshta për t’u përsosur, duke pasur parasysh rezultatin…).
Në fakt, ukrainasit e kuptuan shpejt se shumë ushtarë nga Moska po komunikonin përmes radiove dhe “wakie talkies” që ishin shumë të lehta për t’u përgjuar, siç tregohet nga shumë audio të publikuara në rrjetet sociale, si Clubhouse.
Dëshmitë e Ukrainës në rrjet flasin për pajisje edhe me origjinë sovjetike, pa kriptim modern: “Ne në Ukrainë e zbuluam shpejt këtë dhe filluam të bllokojmë transmetimet me zhurmë dhe të forta. E lodhur nga kjo çoroditje, Ministria Ruse e Mbrojtjes ka njoftuar se e ka zgjidhur problemin”.
Zgjidhja qëndronte te sistemi “Era”, por në këtë rast ishte dëshira për të shkatërruar gjithçka nga makina ruse të luftës dhe jo në mënyrë të selektuar.
Përshtati: Gazeta “Si”
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
Lini një Përgjigje