Ne rrjet

Shkencëtarët ende po mundohen të kuptojnë Omicron, por dezinformacioni ka vrapuar përpara tyre

Në korrik, një poster i rremë me logot e Organizatës Botërore të Shëndetësisë dhe Forumit Ekonomik Botëror që pretendonte të tregonte një orar se kur do të “lëshoheheshin”  variantet e reja të koronavirusit u përhap në mediat sociale, duke  grumbulluar mijëra pëlqime në Tëitter dhe Instagram.

Ndikuesit që janë kundër vaksinës e  postuan imazhin, duke e përmendur atë si provë se pandemia ishte orkestruar nga interesa të fuqishme dhe se variantet e reja të sëmundjes ishin të gjitha pjesë e një plani të errët.

Dhe shumë shpejt ndodhi, në fund të nëntorit, kur shkencëtarët afrikano-jugor identifikuan variantin omikron dhe paralajmëruan se kishte një numër të lartë mutacionesh. Ndërsa zyrtarët e shëndetit publik në mbarë botën i paralajmëruan njerëzit që të mos nxirrnin përfundime të shpejta përpara se varianti të mund të studiohej më nga afër, imazhi i rremë u riqarkullua në mediat sociale, i postuar nga njerëz të bindur se omicron ishte vetëm hapi tjetër i një komploti global.

Pretendime të tjera të rreme në lidhje me variantin e ri janë përhapur në internet në dy javët që kur u identifikua Omikron, për herë të parë. “Një postim në një grup me më shumë se një milion anëtarë në aplikacionin e mesazheve Telegram pretendonte se vaksinat kishin shkaktuar variantin omicron”, thotë  First Draft, një organizatë jofitimprurëse që heton dezinformatat. Një tjetër teori konspirative supozon se varianti po shtyhet nga qeveritë dhe kompanitë farmaceutike për të minuar ivermectin, një ilaç kundër parazitit që skeptikët e vaksinave kanë thënë se trajton Covid-19, sëmundjen e shkaktuar nga virusi. (Nuk ka asnjë provë shkencore që e mbështet këtë pretendim.)

Llojet e reja të dezinformatave janë rrudhat e fundit në atë që ka qenë një betejë shumëvjeçare midis kompanive të mediave sociale dhe atyre që përfitojnë nga një etje globale për njohuri dhe fakte përballë një boshllëku informacioni. Platformat si Facebook, Tëitter dhe YouTube kanë ndaluar dezinformimin e koronavirusit dhe vaksinave, duke u përpjekur të promovojnë informacion autoritar nga qeveria, por informacionet e rremeve vazhdojnë të përhapen.

“Është një shembull klasik kur keni një vakum, ai mbushet shumë shpejt me teoricienët e konspiracionit,” tha Claire Wardle, drejtore ekzekutive e First Draft.

Claire Wardle, drejtore ekzekutive e First Draft.

Ekspertët që studiojnë se si shpërndahet dezinformata në internet thonë se “ gjërat i ka keqësuar fakti se gati dy vjet pas pandemisë, shumë njerëz po ndihen të lodhur. Ata mund të jenë edhe më të ndjeshëm dhe më besues ndaj informacionit të rremë rreth koronavirusit pas cikleve në dukje të pafundme të ndalimeve të udhëtimit, bllokimeve dhe nevojës për më shumë vaksina dhe injeksione përforcuese”.

“Me këtë variant të ri dhe Krishtlindjet në prag, ka mundësi që ne mund të kemi për të ndryshuar sjelljen tonë,” tha Rachel Moran, një profesore në Universitetin e Uashingtonit që studion se si informacioni në internet ndikon në besimet e njerëzve. “Kjo lodhje është shumë reale, njerëzit thjesht nuk duan të merren me këtë.”

Deklaratat nga zyrtarët e shëndetit publik dhe mbulimi mediatik i variantit të ri kanë treguar se  se sa pak dihet për omicron ndërkohë që ka tone me  të kujdesshme se në fillim të pandemisë, tha Moran. “Por edhe ato mesazhe të qëndrueshme dhe të kujdesshme nuk ndihmojnë në ngadalësimin e përhapjes së informacionit të rremë”, tha ajo.

“Nuk është shumë bindëse sepse nuk na bën domosdoshmërisht të ndihemi më mirë, nuk sulmon atë element emocional që e bën keqinformimin kaq të ngjitshëm,” tha Moran.

Pas gati dy vitesh shqyrtimi intensiv, kompanitë e mediave sociale thonë se kanë ndarë më shumë burime të dedikuara për heqjen e dezinformatave mjekësore dhe kanë përmirësuar algoritmet që e zbulojnë atë automatikisht. Shumë ndikues të shquar kundër vaksinave,, janë përjashtuar nga faqet e mediave sociale.

Megjithatë, grupet kundër vaksinave anashkalojnë rregullat e reja duke përdorur gjuhë të koduar, ose duke fotografuar postimet nga faqet e internetit të ndikuesve të shquar dhe duke i ndarë ato në platformat kryesore.

“Platformat po bëjnë më shumë, por kjo nuk e ndalon dezinformimin të qarkullojë,” tha Wardle.

Shfaqja e varianteve të reja u parashikua nga shkencëtarët. Viruset natyrshëm ndryshojnë dhe ndryshojnë me kalimin e kohës, dhe për shkak se pjesa më e madhe e botës ende nuk është vaksinuar, variantet e reja ishin pothuajse të sigurta që do të shfaqeshin . Por narrativat e avancuara nga ndikuesit kundër vaksinave përfshijnë gjithashtu ardhjen e varianteve të reja.

Kur u zbulua për herë të parë omicron, qeveritë në Evropë dhe Amerikën e Veriut u përgjigjën duke kufizuar udhëtimet nga Afrika Jugore, një lëvizje që zyrtarët në vendet afrikane thanë se nuk mbështetej nga shkenca dhe përbënte diskriminim. Në dritën e kësaj, disa ndikues anti-vaksina po pretendojnë se varianti omicron është një justifikim për qeveritë raciste për të bllokuar imigracionin dhe udhëtimin nga vendet afrikane.

This image has an empty alt attribute; its file name is popull-tre-825x550.jpg

Në Shtetet e Bashkuara, konservatorët e shquar që kanë pretenduar se qeveritë dhe mediat po fryjnë ndikimin e pandemisë për të zgjeruar pushtetin e qeverisë dhe për të ndihmuar demokratët të fitojnë zgjedhjet.

 Një ndryshim i madh këtë vit ka qenë mungesa e llogarive të ish-presidentit Donald Trump, të cilat më parë shërbenin për të shpërthyer dezinformata – siç është pretendimi se zbardhuesi mund të ndihmojë në luftimin e koronavirusit – për qindra mijëra mbështetës të tij, të cilët nga ana e tyre e shpërndanë atë edhe më shumë.

Pasiguria e pamëshirshme dhe ndryshimet në udhëzimet zyrtare rreth asaj nëse njerëzit duhet të udhëtojnë apo jo do të vazhdojnë të veshin njerëzit me dezinformata teksa  pandemia  po hyn në vitin e saj të tretë.

“Njerëzit tërhiqen drejt komploteve sepse ndihet sikur ka një aspekt shpjegues për ta,” tha Wardle. “Dhe kjo bindje  rrjedh nga dy vjet pasiguri e tëmerrshme”.

Burimi: Washington Post


Copyright © Gazeta “Si”


Lini një Përgjigje

Adresa juaj email s’do të bëhet publike. Fushat e domosdoshme janë shënuar me një *

Më Shumë